Ngàn Nưa trầm tích và...đương đại

Lão tước hà  tri – Lê Đình Ngữ
                        LÊ HẢI
 Ở làng Cổ Định nhiều người đến nay, nhất là các bậc túc nho vẫn còn  nhớ  đến hai câu thơ nổi tiếng do một người con làng Cổ Định viết trong tờ biểu dâng lên vua Khải Định ( triều Nguyễn) xin được từ quan, trí sĩ về quê vui thú tuổi già :
Lão tước hà tri thiên nhật hữu
Kim long năng thức nguyệt quang tàn

Tạm dịch:

Rồng vàng hiểu được cho chăng
Chim già ngày tận ánh trăng gần tàn…

Chỉ hai câu thơ trên đủ nói lên lòng ông. Nay thần đã lớn tuổi cũng giống con chim già đâu biết có được như ngày hôm nay, nhưng tin rằng đức vua hiểu rõ thần cũng tựa ánh trăng gần tàn,  khó có thể gánh vác những trọng trách lớn lao mà triều đình giao phó. Chính thế mà vua Khải Định cũng không cố nài ép ông ra làm quan nữa.

Xin đừng " chặt" phá Hồn quê.

Mỗi năm mỗi bận tôi lại về thăm quê. Không còn như câu thơ “ Mỗi năm mỗi bận con xa về lang/ gốc cây hòn đá cũ càng”; Mà mỗi năm lại thấy quê mình bao đổi thay, đi lên mà mừng. Nhưng, trong cái đi lên của bây giờ cũng có nhiều thứ người ta  bất chấp mà có; cũng có những cái bị thay đổi phải đánh đổi sự mất mát mà có, khiến ta không thể không chạnh lòng. Thậm chí có những đánh đổi phải tàn phá môi trường sinh thái, đánh mất đi cái đã có ngàn đời… Nhưng nỗi lo sợ nhất là làm mai một văn hoá làng xã, là đánh mất đi HỒN QUÊ. 

Hương Dẻ

      Quán cà phê Hương Dẻ nhà tôi, ai cũng hỏi tại sao là Hương Dẻ. Xin thưa. Mỗi miền quê đều có những cảnh vật hương sắc riêng và cái riêng ấy thường theo suốt đời người... Ngàn nưa quê tôi có loài hoa Dẻ, hoa rừng mà thơm ngọt lạ thường. Tôi xa quê, mang theo hương Dẻ theo theo cùng.  Nguyễn Đoan người bạn vong niên đã nói hộ tôi những tình cảm da diết ấy. Cảm ơn anh. 

Những bông hoa Dẻ chín vàng

Am Tiên và giai thoại

       Nói đến  Am Tiên-Ngàn Nưa quê tôi có rất nhiều chuyện kể và giai thoại. Ngày tôi lớn lên ông nội tôi thường kể rằng đỉnh Am Tiên nơi ấy thiêng lắm, có huyệt Đế vương(!?). Khi tôi lớn lên thì đã thấy hàng năm cứ vào dịp Rằm tháng Giêng là dịp Lễ hội Ngàn Nưa, chúng tôi lại cùng với du khách leo núi, vãn cảnh núi non.